FfLlRh

 
 

Fframwaith Llythrennedd a Rhifedd

Beth yw’r Fframwaith Llythrennedd a Rhifedd Cenedlaethol ?

Mae’rFframwaithLlythrennedda Rhifedd wedi cael ei datblygu i helpu ysgolion i gyflawni nod y Llywodraeth, sef bod plant Cymru yn gallu datblygu sgiliau llythrennedd a rhifedd ardderchog yn ystod eu cyfnod yn yr ysgol.


Pam fod angen y FfLlRh?

Tystiolaeth eang yn dangos fod angen i Gymru wella’i lefelau llythrennedd a rhifedd ar draws y boblogaeth:

ymchwil ym maes cyflogaeth

adroddiadau arolygon Estyn

asesiadau diwedd cyfnod allweddol gan athrawon

canlyniadau PISA


Beth yw LLYTHRENNEDD ?

Ystyr llythrennedd yw defnyddio sgiliau iaith mewn gweithgareddau bob dydd yn yr ysgol, yn y cartref, yn y gwaith ac yn y gymuned.


Mae llythrennedd yn disgrifio cyfres o sgiliau, gan gynnwys siarad, gwrando, darllen ac ysgrifennu mae eu hangen i wneud synnwyr o’r byd o’n cwmpas.


Mae’ngolygudefnyddiosgiliaullythrennedda gwybod sut i ddefnyddio Cymraeg a Saesneg.



Beth yw RHIFEDD ?

Mae rhifedd yn golygu defnyddio sgiliau mathemategol mewn gweithgareddau bob dydd - yn yr ysgol, yn y cartref, yn y gwaith ac yn y gymuned.

Mae rhifedd yn disgrifio’r gyfres o sgiliau y mae eu hangen i fynd i’r afael â phroblemau’r byd go iawn mewn amryw o sefyllfaoedd.


Beth yw pwrpas y Fframwaith Llythrennedd a Rhifedd?

Disgrifio’n fanwl gywir y disgwyliadau cenedlaethol blynyddol ar gyfer llythrennedd a rhifedd i ddisgyblion 5–14 oed (o’r dosbarth Derbyn i Flwyddyn 9 ) h.y. beth sy’n rhaid i ddisgyblion ei ddysgu.

Helpu athrawon pob pwnc i adnabod a chynnig cyfleoedd i ddisgyblion ddatblygu sgiliau llythrennedd a rhifedd ar draws y cwricwlwm h.y. beth sy’n rhaid iddynt ei addysgu a’i asesu.

Fe fydd o gymorth wrth i athrawon benderfynu ar gynnydd disgyblion mewn llythrennedd a rhifedd. Hefyd wrth iddynt lunio adroddiadau blynyddol i rieni/gofalwyr yn seiliedig ar asesiad athrawon, fel bod ganddynt ddarlun clir o gynnydd y disgybl a beth yw’r camau nesaf.


Sut bydd y Fframwaith Llythrennedd a Rhifedd yn helpu ysgolion?

Trwy ...

helpu athrawon pob pwnc i adnabod a chynnig cyfleoedd i ddisgyblion ddatblygu llythrennedd a rhifedd ar draws y cwricwlwm h.y. ym mhob pwnc ( ac nid yn unig yn y Gymraeg a’r Saesneg ac mewn Mathemateg );

helpu athrawon i asesu cynnydd disgyblion mewn llythrennedd a rhifedd a llunio adroddiadau blynyddol i rieni/ofalwyr;

rhoi gwybod i athrawon, disgyblion a rhieni/gofalwyr sut mae’r disgybl yn datblygu a beth yw eu camau nesaf.


1. llafaredd ar draws y cwricwlwm

1. datblygu ymresymu rhifyddol

  1. 1.darllen ar draws y cwricwlwm

  2. 2.ysgrifennu ar draws y

2. defnyddio sgiliau rhif
3. defnyddio sgiliau mesur 4. defnyddio sgiliau data

cwricwlwm

Pa ffurf sydd i’r

Fframwaith Llythrennedd a Rhifedd?

Mae dwy gydran – llythrennedd a rhifedd – wedi eu rhannu fel hyn: Llythrennedd Rhifedd

ws y

Elfennau

Agweddau

cwricwlwm

Datblygu a chyflwyno gwybodaeth a syniadau

Siarad
Gwrando Cydweithio a thrafod

DARLLEN ar draws y cwricwlwm

Canfod, dethol a defnyddio gwybodaeth

Strategaethau darllen

YSGRIFENNU ar draws y cwricwlwm

Trefnu syniadau a gwybodaeth

Ystyr, pwrpasau, darllenwyr

Llythrennedd - strwythur

Ymateb i’r hyn a ddarllenwyd

Darllen a deall Ymateb a dadansoddi

Ysgrifennu’n gywir

Strwythur a threfn Iaith

Llawysgrifen Cystrawen Atalnodi Sillafu


Elfennau

Datblygu ymresymu rhifyddol

Adnabod prosesau a chysylltiadau

Cynrychioli a chyfathrebu

Adolygu

Defnyddio sgiliau rhif

Defnyddio ffeithiau rhif a’r berthynas rhwng rhifau

Ffracsiynau, degolion, canrannau a chymhareb

Cyfrifo gan ddefnyddio dulliau meddwl ac ysgrifenedig

Defnyddio sgiliau mesur

Hyd, pwysau/màs, cynhwysedd

Tymheredd

Defnyddio sgiliau data

Casglu a chofnodi data Cyflwyno a dadansoddi data Dehongli canlyniadau

Rhifedd – strwythur


Enghraifft o gydran llythrennedd - ysgrifennu


A oes gwahaniaeth yn y gydran Llythrennedd yn y Gymraeg a’r Saesneg?

Na ...

Mae’rgydranllythrenneddargaelynyGymraeg a’r Saesneg ac mae’n nhw’n debyg iawn.

Mae’rdisgwyliadauyrunfathynGymraegacyn Saesneg, gyda rhai elfennau gwahanol yn y gydran llythrennedd Cymraeg ( e.e. Treigladau) .

Ydy’r Fframwaith Llythrennedd a Rhifedd ar gyfer pob disgybl?

Ydy ...

Mae’r Fframwaith yn cynnwys pob disgybl, o’r flwyddyn Derbyn i Flwyddyn 9.

Disgwylir i bob disgybl wneud cynnydd yn unol â’i allu :

Gall disgybl gydag anghenion dysgu ychwanegol (ADY) fod yn gweithio’n is na’r disgwyliadau ar gyfer y flwyddyn.

Gall disgybl mwy abl a thalentog (MAT ) fod yn gweithio uwchlaw disgwyliadau’r flwyddyn. ( Mae datganiadau ychwanegol ar eu cyfer yn dilyn disgwyliadau Blwyddyn 9).


Ydy’r Fframwaith Llythrennedd a Rhifedd yn statudol?

YDY ...

MaewedibodynstatudolofisMedi2013h.y. rhaid i bob ysgol ei gyflwyno a’i weithredu.

a ...

ByddasesuynerbynyFfLlRhynofyniad statudol o fis Medi 2014 h.y. rhaid i bob ysgol asesu cynnydd pob disgybl yn ôl gofynion y Fframwaith ac adrodd i rieni yn flynyddol wedi hynny.


Oes ...

A oes help i’w gael ...?

Rhaglen Gymorth Genedlaethol

Mae rhaglen gymorth wedi’i hariannu gan Lywodraeth Cymru wedi ei datblygu i ddarparu cymorth a hyfforddiant ymarferol i ysgolion ac athrawon ar weithredu’r Fframwaith. Mae gan bob ysgol ‘bartner’ yn cydweithio â nhw ac yn rhoi arweiniad gyda’r gwaith.

Canllawiau a deunyddiau hyfforddi

Mae cyfres o ddeunyddiau canllaw ac adnoddau yn cael eu datblygu i helpu ysgolion ac athrawon i weithredu’r Fframwaith. Medrwch eu gweld ar safle gwe Dysgu Cymru :

www.dysgu.cymru.gov.uk

  

Oes ...

A oes cefnogaeth ar gael?

Canllawiaua deunyddiau hyfforddi ar-lein: canllawiau ar gynllunio’r cwricwlwm, asesu, deunyddiau hyfforddi a deunyddiau ystafell ddosbarth;

RhaglenGymorth Genedlaethol wedi’i hariannu gan Lywodraeth Cymru i gynnig cymorth a hyfforddiant ymarferol i ysgolion ac athrawon ar weithredu’r FfLlRh.

www.dysgucymru.gov.uk

Bydd ‘partner’ yn cydweithio â chlwstwr o ysgolion ac yn ymweld â phob ysgol i roi arweiniad gyda’r gwaith.


Sut byddwn yn cael gwybod am gynnydd ein plentyn mewn llythrennedd a rhifedd?

Bydd ysgolion yn llunio adroddiad ar gynnydd pob disgybl, ac yn ei gyflwyno i rieni/gofalwyr yn flynyddol.

Bydd yr adroddiad yn nodi cryfderau’r disgybl a beth sydd angen ei ddatblygu mewn llythrennedd a rhifedd.

Bydd y wybodaeth yma wedi ei chasglu ar draws yr holl bynciau ar draws y cwricwlwm.


Beth am y Profion Darllen a Rhifedd?

Ynogystalâ’rFframwaithLlythrenneddaRhifedd Cenedlaethol bydd Profion Darllen a Phrofion Rhifedd cenedlaethol yn flynyddol ( ym mis Mai) ar gyfer pob disgybl ym mhob blwyddyn o Flwyddyn 2 i Flwyddyn 9.

Byddysgolionynadroddirieniarganlyniadau’r Profion hyn yn flynyddol a bydd y wybodaeth yn cael ei chasglu yn genedlaethol.

   

Trwy...

Sut medrwn ni fel rhieni helpu ein plentyn i ddatblygu’r sgiliau llythrennedd a rhifedd ?

gefnogi gwaith yr ysgol........

gefnogi gwaith y plentyn e.e. darllen gyda’ch plentyn ....................